Hoe kom jij in beweging? (1 tip)

Een goed boek, in het restaurant of café, achter pc of iPad, of avondvullende televisie, allemaal activiteiten waardoor ik minder in beweging kom dan me lief is. Ik ben niet de enige. Volgens neurowetenschapper Eric Scherder brengt een derde van de Nederlanders zeven tot zestien uur per dag zittend door. Lees verder “Hoe kom jij in beweging? (1 tip)”

Advertenties

Taichi is mogelijk, ook bij pijn en ongemak!

boomstam

Taichi-cursisten hebben bijna allemaal wel zo hun pijntjes, beperkingen en ongemakken. De een heeft last van zijn rug, de ander heeft gauw kramp en spierpijn. En onder de 65plus-cursisten nemen de beperkingen alleen maar verder toe: stijve gewrichten, slappe spieren en dode zenuwuiteinden. Allemaal geen probleem!

Een belangrijke reden hiervoor is dat de taichi-principes van ontspanning en zachtheid altijd binnen de fysieke beperkingen toegepast kunnen worden. Gelijkmatig en langzaam bewegen met armen of handen lukt al gauw. Het evenwichtsgevoel wordt ook gestimuleerd als je je gewicht verplaatst van de ene voet in de andere, zonder op één been te staan. En ondertussen heeft dat wel een weldadig effect: we voelen ons beter en volgens onderzoek kunnen klachten verminderen. Wetenschappers hebben geconstateerd dat geregelde beoefening van taichi tot vermindering van bijvoorbeeld atrose en pijn leidt. (Zie nogmaals deze link  https://www.gezondheidsnet.nl/yoga-en-mindfulness/tai-chi-kan-helpen-bij-chronische-aandoeningen)

Een tweede reden dat fysieke beperking geen belemmering hoeft te zijn, is dat taichi werkt op basis van chi (officiële spelling “qi”). De chi is een Chinees begrip dat moeilijk in Westerse medische of gezondheidskundige termen is te vangen. Het heeft te maken met adem en (levens)energie. Taichi-meester Cheng Man-ch’ing (zie voor meer info http://taichionline.nl/cheng-man-ching/) citeert met instemming de omschrijving “chi slaat op de psycho-fysiologische kracht die met bloed en adem verband houdt”. De chi wordt op gang gebracht door ontspannen en vloeiend te bewegen, terwijl we onze aandacht erbij houden. Want lichaam en geest zijn met elkaar verbonden. Een geest die gekalmeerd is en met aandacht de bewegingen van het lichaam volgt, kan tot diepere fysiek/mentale ontspanning komen. Dat wekt weer chi op, want het spel van aandachtige inspanning en ontspanning brengt energie voort.

Zo worden, aldus Cheng Man-ch’ing, door geregelde beoefening “de lichaamsdelen niet zozeer door plaatselijke inspanning bewogen, maar door de kracht van chi”.

Taichi en wilskracht

hortensia

Taichi is niet spectaculair om te zien en heeft ook niet meteen effect. Het is iets voor de lange termijn.  Je moet een lange adem hebben, een lange-termijnvisie. Net zoals een boer die een visie heeft op de zaadjes die hij in de lente zaait. Met veel water, mest en onkruidbestrijding hoopt en verwacht hij dat er in het najaar geoogst kan worden.

De weldadige effecten van taichi zullen bij geregelde oefening en goede instructies merkbaar worden. Taichi-meester Cheng man-Ch’ing zegt in een van zijn boeken dat goed onderricht en doorzettingsvermogen de belangrijkste factoren zijn voor succes (zie boekbespreking http://taichionline.nl/tai-chi-de-meest-verheven-oefening/).

Voor doorzettingsvermogen heb je wilskracht nodig. De menselijke wil is bepalend voor wat wij wel en niet doen. De Italiaanse psychiater en grondlegger van Psychosynthese Roberto Assagioli (1888-1974) heeft zich in zijn boek Over de wil met wilskracht bezig gehouden (zie voor gratis e-book www.psychosynthese.nl/over-de-wil-roberto-assagioli). We associëren de wil meestal met wat Assogioli de sterke wil noemt. Dat is die neiging om onszelf iets met kracht op te leggen. Hij signaleerde twee uitersten: dat we of de wil inschakelen om iets te realiseren, of de wil helemaal aan de kant zetten en laten ons leiden door alle opwellingen, innerlijke behoeftes en prikkels uit de wereld die maar voorbij komen. We vergeten vaak dat met name de “kundige” wil kan worden ingeschakeld en getraind. Assogioli wijst in verband met training van de wil op de belangrijke rol van verbeelding, aandacht en herhaling. Door aandacht te besteden en geregeld stil te staan bij waarom we bijvoorbeeld taichi (willen) doen, staat dit ons duidelijker voor ogen en kunnen we onszelf daar aan herinneren. Als dat een beeld oproept van soepeler bewegen en fitter voelen, dan wordt dit een sterkere motivatie om in beweging te komen en taichi te (gaan) doen.

Nooit te oud voor taichi

bomen_4Zijn we eenmaal de 65 gepasseerd, dan is een goede conditie niet meer zo vanzelfsprekend. De gewrichten en spieren kunnen niet meer zo sterk en soepel functioneren. We struikelen over een stoepje dat vroeger geen probleem was. Uit de stoel opstaan gaat minder makkelijk. We onthouden sommige dingen niet zo goed en zijn trager in ons denken. Kortom: ouder worden is niet voor watjes!

In China is het heel gewoon om als je ouder en strammer wordt, regelmatig oefeningen te doen, met name taichi. Omdat taichi altijd zachtheid en ontspanning als basisprincipes hanteert, zijn taichi-bewegingen heel geschikt voor ouderen. Dat wordt bevestigd door recent wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van taichi voor senioren, die allerlei chronische klachten kunnen hebben. In 2015 heeft bijvoorbeeld British Journal for Sports Medicine verslag gedaan van een groot onderzoek over de heilzame effecten van taichi. Lees een Nederlandse samenvatting hier www.gezondheidsnet.nl/yoga-en-mindfulness/tai-chi-kan-helpen-bij-chronische-aandoeningen

Onlangs was ik in Zwanenburg (vlakbij Halfweg) om te praten over taichi aan senioren. Het zorgcentrum Eigen Haard (www.amstelring.nl/eigenhaard)wil graag voor haar bewoners en omwonende senioren als “huis van de buurt” sociale en sportieve activiteiten organiseren. In het kader van valpreventie lijkt taichi een goed idee. Want taichi-oefeningen bevorderen het evenwicht en maken enkels en beenspieren sterker. Bovendien valt er veel te winnen aan energie en soepelheid door gewoon met aandacht te gaan bewegen. Buurtcentrum De Hoek (www.dehoek.org/volwassenen/sport-en-beweging/tai-chi-relax-beginners) huurt mij als taichi-docent in om op locatie (zorgcentrum Eigen Haard) lessen te gaan verzorgen. Dat alles op initiatief van Sportservice Noord-Holland (www.sportservicehaarlemmermeer.nl/region.php?regionId=2) afdeling Haarlemmermeer, een stichting die namens de provincie sport en beweging probeert te bevorderen.

Op maandag 23 januari  is iedereen welkom op Sparrenlaan 1 te Zwanenburg om vanaf 10u30 mee te doen met de gratis demonstratieles taichi voor senioren.

Update: Er is genoeg belangstelling, dus we beginnen 30 januari in Zwanenburg met taichi voor senioren!