Taichi en yoga

Wat is taichi nu eigenlijk? Hoe verschilt het van yoga, die andere oosterse discipline? Wat meteen opvalt, is dat taichi lang niet zo bekend is als yoga. Sterker, yoga is populairder dan ooit, terwijl taichi bij de meeste mensen vraagtekens oproept. Op het eerste gezicht zijn er overeenkomsten.

Beide komen uit Azië en bestaan heel globaal gezegd uit lichaamsoefeningen met een spirituele achtergrond. Er wordt in beide disciplines gesproken over energie – prana  (yoga) of qi (taichi) – die in het lichaam stroomt.

Maar de verschillen zijn groter. Yoga is afkomstig uit het oude India, een land met een rijkgeschakeerde spirituele traditie gericht op bevrijding uit wereldse zaken en uit je knellende plaats in het (nog steeds niet helemaal verdwenen) kastenstelsel. Van oudsher is yoga een grote, uiteenlopende verzameling methoden om je lichaam te trainen, je geest te kalmeren en uiteindelijk een te worden met de kosmos. (zie voor meer informatie http://www.medicaldaily.com/brief-history-yoga-ancient-hindu-scriptures-modern-westernized-practice-358162)

Taichi komt uit het oude China, een land met een grote gevechtskunsttraditie en stromingen als het taoïsme en confucianisme. Daar is van oudsher spiritualiteit gericht op integratie van natuur en cultuur. De wereld is in beweging, tussen yin en yang. Want alles heeft chi, energie. Spiritualiteit heeft te maken met gezondheid en in harmonie zijn met die beweging van de wereld. Taichi is wel een buitenbeentje onder de gevechtskunsten, vanwege de grote nadruk op ontspanning en zachtheid. Doordat het lange tijd alleen binnen families werd doorgegeven, was het ook in China tot ongeveer 1900 nauwelijks bekend. (Zie voor meer informatie https://en.wikipedia.org/wiki/T%27ai_chi_ch%27uan_philosophy)

Dat yoga populairder en bekender is dan taichi, is zo wel te verklaren. India ligt letterlijk dichterbij Europa. Spirituele verlichting door je te bevrijden uit wereldse zaken doet denken aan de eeuwenlange westerse kloostertraditie. De oude Indiase gedachte dat het lichaam onrein en alleen maar een tijdelijke behuizing is, past goed in het lang gekoesterde christelijke onderscheid tussen het zondige lichaam en de verheven geest.

China ligt geografisch verder weg en ook de cultuur staat verder van ons af. Wij kennen nauwelijks een traditie waarin bewegen als spirituele oefening wordt gezien. Dat chi (qi) de levenskracht is die lichaam en geest gezond houdt en in harmonie met de wereld brengt, klinkt ons nogal vreemd in de oren.

Zowel yoga als taichi worden in het westen vooral gebruikt voor mentale ontspanning, en soepelheid van gewrichten en spieren. Bij de hedendaagse yoga overheerst de asana-yoga, gericht op lichaamshoudingen. De diepere yoga-methoden van ascese, vegetarisme, klank- en ademmeditatie komen vaak niet of slechts zijdelings aan bod.
De spirituele kant van taichi kan zich gaan voordoen als je vertrouwd bent geraakt met de bewegingen. De taichi-beginners moeten die eerst onder de knie te krijgen. De ontspanning en zachtheid komen daarna. Naarmate je langer en vaker traint, kun je de energie voelen stromen, de yin en yang ervaren in de bewegingen. Nog een stap verder is: in harmonie bewegen met de ander en de wereld.

Advertisements

4 thoughts on “Taichi en yoga

  1. Mooi blog Ans,
    Mag ik deze reactie toevoegen vanuit mijn ervaring als yogabeoefenaar.

    Taichi en yoga komen uit verschillende werelden die beide ‘ten oosten’ van de onze liggen. Er bestaan in mijn visie geen andere spirituele ervaringen dan spirituele ervaringen, feitelijk zijn ze nooit ver weg.

    De ‘hedendaagse’ yoga, sinds Patanjali (ca 800 na Chr.) kent een aantal verschillende benaderingen, Een daarvan is hatha yoga, “gericht op lichaamshoudingen,” verder is er o.a. bahkti yoga, gericht op toewijding aan God. Daarbij verlies je de identificatie met het beperkte ‘ik’ door overgave aan ‘niet-ik.’

    Terug over de hatha yoga. Wanneer een lichaamsbeweging uitgevoerd wordt op het ritme van de ademhaling en met volledige aandacht, kun je de ervaring van van eenheid met het al daarin ervaren.

    Net als bij de taichi moet je daarvoor eerst vertrouwd raken met de beweging en de attitude van bewegen.

    Annette de Vlieger
    hatha yogadocent sinds 1986

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s